ICT

Hoe houdt u grip op de semantiek bij hergebruik van data?

Dankzij de mogelijkheden van data-analyse is het logisch dat veel zorginstellingen ‘informatiegestuurd’ willen werken. De stap van data naar informatie is echter niet vanzelfsprekend, omdat de context en het proces waarin data ontstaat medebepalend zijn voor de ‘semantiek’ van de data. Dit wordt in de zorg echter niet vastgelegd.

Met het programma ‘Registratie aan de bron’ zetten zorgprofessionals in Nederland een belangrijke eerste stap om data eenmalig te registreren, zodat deze data voor meerdere doeleinden gebruikt kan worden. Zo wordt van een bloeddruk niet alleen de twee waardes gemeten;  ook de meetmethode is van belang om te registeren. Waar is de bloeddruk gemeten? Gebeurde dit staand of zittend? Is er één bepaling geweest of is het een gemiddelde?

Nieuwe functionaliteiten

Bovenstaande vraagt om de ontwikkeling van nieuwe functionaliteiten. Functionaliteiten om deze data zo mogelijk af te leiden uit het proces of uit andere data. Dan wel functionaliteiten om deze data extra te registreren. Waar ziekenhuizen het eens zijn over de functionaliteiten die het eerst ontwikkeld moeten worden, kan dit centraal worden afgesproken en desgewenst door de leveranciers van de ziekenhuisinformatiesystemen worden opgepakt. Waar ziekenhuizen echter bovenop de set van ‘basis gegevens’ eigen speerpunten hebben voor kwaliteitsverbetering, zal er een specifieke behoefte zijn om ook andere data te verrijken. Bijvoorbeeld als een zorginstelling ervoor kiest om via ‘value based healthcare bepaalde behandelingen in lijn te brengen met de best practices.

Eerste stappen

Die verrijking kan ook door externe functionaliteiten van een gespecialiseerde organisatie worden gedaan. Daarvoor zijn al de eerste stappen gezet. Ten behoeve van bepaalde oncologische behandelingen zijn vrijwel alle ziekenhuizen ooit gestart met het aanleveren van data aan DICA. Deze stichting voor dataverificatie kon de data bruikbaar maken voor stuurinformatie en kwaliteitsmonitoring. Curieus genoeg wordt deze tot informatie verrijkte data maar door weinig ziekenhuizen hergebruikt. Ziekenhuizen missen een informatieplatform om de tot informatie verrijkte data te managen, terwijl de verwachting is dat er veel meer externe diensten komen om de data tot informatie te verrijken, zodat het voor meer contexten en in andere processen bruikbaar is.

Beschikbaar en bruikbaar

Sommige ziekenhuisbestuurders dromen van één ziekenhuisapplicatie voor alle ziekenhuizen. Maar gezien de hoeveelheid appjes die we op onze smartphone zetten, kunnen gebruikers ook overweg met veel kleinere en gespecialiseerde (extern gehoste) applicaties. De echte rijkdom zit in de informatie die beschikbaar én bruikbaar moet zijn. Daaraan zou je veel aandacht moeten geven. Het is de spiegel van je primaire proces en tegelijk de brandstof voor verbetering en vernieuwing die patiënten en zorgverleners wensen.

Open informatie platform

Het is tijd voor een open informatie platform, waarin alle data op een open wijze beschikbaar is voor interne en externe diensten en waar data-modellen van ziekenhuis-specifieke behoeftes op een liefst internationale wijze openlijk geharmoniseerd kunnen worden, zodat de beschikbare data na verrijking ook breder bruikbaar is. We hebben nu nog de mogelijkheid om in samenspraak de eisen die aan zo’n informatieplatform gesteld moeten worden op te stellen. Laten we deze kans verzilveren!

Albert Vlug is vicepresident consulting healthcare van CGI

Reacties